Theo dự thảo, Bộ Tài chính đề xuất gia hạn thời gian áp dụng thuế suất thuế TTĐB đối với xe có gắn động cơ dưới 24 chỗ chạy bằng pin như sau:
Đối với ô tô chở người từ 9 chỗ trở xuống, xe ô tô pickup áp thuế TTĐB 3% đến hết 31/12/2030, từ 1/1/2031 về mức 11%.
Đối với ô tô chở người từ 10 đến 16 chỗ áp thuế TTĐB 2% đến hết 31/12/2030, từ 1/1/2031 về mức 7%.
Đối với ô tô chở người từ 16 đến 24 chỗ áp thuế TTĐB 1% đến hết 31/12/2030, từ 1/1/2031 về mức 4%.
Đối với ô tô pickup chở hàng cabin kép, ô tô tải van có hai hàng ghế trở lên, có thiết kế vách ngăn cố định giữa khoang chở người và khoang chở hàng áp thuế TTĐB 2% đến hết 31/12/2030, từ 1/1/2031 về mức 7%.
Khuyến khích chuyển đổi xanh là rất cần thiết trong giai đoạn sắp tới
Trong tờ trình Chính phủ, Bộ Tài chính đánh giá mức thuế TTĐB ưu đãi hiện hành ở mức thấp với ô tô điện (1-3%) so với ô tô sử dụng nhiên liệu hóa thạch (10-150%) đang đóng vai trò quan trọng giúp người dùng dễ mua ô tô điện do ưu đãi về thuế góp phần giảm giá thành.
Về phía doanh nghiệp, số lượng xe bán được nhiều hơn góp phần tạo động lực đầu tư, mở rộng sản xuất, kinh doanh.
Nhờ ưu đãi thuế TTĐB, từ 1/3/2022 đến hết 2025, tổng lượng ô tô gắn động cơ dưới 24 chỗ chạy bằng pin nhập khẩu và sản xuất trong nước đã tăng từ 7.663 chiếc (năm 2022) lên 179.316 chiếc (năm 2025). Số thu ngân sách nhà nước đối với nhóm xe này tăng từ 213,38 tỷ đồng lên 2.371,97 tỷ đồng.
Bên cạnh đó, kể từ khi áp dụng chính sách trên từ năm 2022 đến nay, việc chuyển đổi xanh đã làm giảm lượng khí thải. Do vậy việc tiếp tục khuyến khích người tiêu dùng chuyển đổi xanh là rất cần thiết trong giai đoạn sắp tới theo định hướng cam kết của Việt Nam tại Hội nghị COP26 cũng như định hướng, chủ trương của Đảng, Nhà nước.
Nhiều quốc gia ưu đãi ô tô điện
Theo góc nhìn của Bộ Tài chính, các quốc gia trên thế giới đang có xu hướng hạn chế hoặc loại bỏ dần các phương tiện chạy bằng nhiên liệu hóa thạch, đồng thời khuyến khích các phương tiện sử dụng nhiên liệu sạch.
Singapore đặt mục tiêu loại bỏ hoàn toàn phương tiện chạy bằng nhiên liệu hóa thạch vào năm 2040, đồng thời hỗ trợ tài chính mạnh mẽ để thúc đẩy xe điện. Chính phủ nước này cung cấp hỗ trợ mức phí đăng ký lên tới 20.000 SGD cho xe điện và dự kiến xây dựng 28.000 trạm sạc vào năm 2030.
Trung Quốc không chỉ yêu cầu 50% số ô tô mua mới của chính quyền trung ương phải là xe năng lượng mới mà còn đặt mục tiêu điện hóa toàn bộ xe taxi tại các đô thị lớn như Bắc Kinh, Thâm Quyến giai đoạn 2021-2025.
Quốc gia này cũng áp dụng chính sách miễn thuế mua xe (10% giá xe) và miễn thuế TTĐB đối với xe ô tô điện đến 2027. Ngoài ra, chính phủ Trung Quốc còn hỗ trợ trực tiếp cho người mua xe điện với mức trợ cấp lên tới 12.000 USD, đồng thời yêu cầu các nhà sản xuất ô tô phải đáp ứng tỷ lệ xe năng lượng mới nhất định trong tổng doanh số bán hàng.
Tại Liên minh Châu Âu (EU), nhiều quốc gia đã áp dụng chính sách miễn hoặc giảm thuế giá trị gia tăng cho xe điện, giúp giảm đáng kể giá thành. Na Uy, quốc gia đi đầu trong việc thúc đẩy xe điện, không chỉ miễn thuế giá trị gia tăng mà còn miễn phí đăng ký, thuế đường bộ, phí cầu đường, bãi đỗ xe công cộng và cho phép xe điện sử dụng làn đường ưu tiên.
Đức áp dụng khoản trợ cấp lên tới 9.000 EUR cho xe điện chạy pin, trong khi Pháp hỗ trợ lên tới 7.000 EUR và cung cấp ưu đãi bổ sung cho người dùng đổi từ xe xăng, dầu sang xe điện.
Việc khuyến khích phát triển, sử dụng xe ô tô điện chạy bằng pin phù hợp với chủ trương, định hướng của Đảng và Nhà nước về tăng trưởng xanh, chuyển đổi năng lượng, giảm phát thải khí nhà kính, bảo vệ môi trường và thực hiện cam kết phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050 của Việt Nam tại COP26 và các quyết định của Thủ tướng Chính phủ về tăng trưởng xanh, ứng phó với biến đổi khí hậu và chuyển đổi năng lượng xanh.
